Het is een week waarin je ’s ochtends met je handen om je koffiemok staat en jezelf voorhoudt dat de verwarming nog even uit kan. Ik doe daar zelf ook aan mee, al is het meer koppigheid dan principe. Maar er is altijd die ene kamer die niet meewerkt. De werkkamer op het noorden, de logeerkamer waar niemand de radiator open heeft gezet, de badkamer op zaterdagochtend. Voor precies die kamers liggen er bij de Action nu weer ventilatorkachels in het schap, en ik wilde weten wat zo’n klein ding nou eigenlijk doet.
Welke ventilatorkachels de Action nu heeft
Het bekendste model is de ventilatorkachel van Tristar. Dat is het kastje dat je overal ziet staan, met twee warmtestanden van 1000 en 2000 watt en een stand waarin hij alleen koele lucht rondblaast. Volgens de productpagina is hij bedoeld voor ruimtes tot ongeveer 25 vierkante meter, en hij heeft een thermostaat, een omvalbeveiliging en een beveiliging tegen oververhitting.
Daarnaast verkoopt de Action een kachel van FERM met twee standen en een ingebouwde thermostaat, en een paar torenmodellen. De bladloze torenkachel van Hyundai is daarvan de opvallendste. Die draait zo’n 70 graden heen en weer, heeft een afstandsbediening en een display, en wordt op de site omschreven als stil (60 decibel). Het verschil met het kleine kastje zit vooral in het gemak en het uiterlijk. Het vermogen is bij allemaal ongeveer gelijk, rond de 2000 watt op de hoogste stand.
Dat laatste vind ik het belangrijkste om te onthouden. Een duurdere kachel stookt niet harder of zuiniger. Een watt is een watt, of hij nu uit een wit kastje komt of uit een zwarte toren met lampjes.
Hoe snel is een koude kamer warm?
Dit is waar een ventilatorkachel goed in is, en ook waar hij je een beetje bedriegt. Hij verwarmt de lucht, en die lucht blaast hij meteen de kamer in. Binnen een paar minuten voel je warmte als je ervoor zit. In een kleine ruimte, een werkkamer of badkamer van een vierkante meter of tien, merk je al snel dat het aangenamer wordt.
Maar muren, vloer en meubels blijven veel langer koud. Zet je de kachel uit, dan zakt de temperatuur weer vrij vlot, omdat al die koude oppervlakken de warmte uit de lucht trekken. In een woonkamer van 25 vierkante meter met een koude buitenmuur moet zo’n kastje dan ook flink zijn best doen, en zit je eigenlijk alleen lekker in de luchtstroom.
Mijn conclusie is dat je hem moet zien als een kachel voor jou, niet voor de kamer. Zet hem een meter of anderhalf van je af, richt hem op je benen en laat de deur dicht. Dan heb je er het meeste aan.
Wat hij aan stroom vraagt
Hier is geen ontkomen aan. Op de hoogste stand vraagt een kachel van 2000 watt 2 kilowattuur per uur dat hij volop stookt, op de lage stand de helft. Dat is veel vergeleken met de meeste apparaten in huis. Een uurtje in de badkamer voor het douchen is prima te overzien, de hele avond in de woonkamer is een ander verhaal.
De thermostaat helpt. Zet je die zo dat de kachel afslaat als de kamer warm genoeg is, dan draait hij niet onafgebroken op vol vermogen. Ik zou hem bovendien altijd eerst op de lage stand proberen. In een kleine kamer is 1000 watt vaak al genoeg, en het geluid is dan ook minder.
Wil je vooral ’s avonds op de bank niet verkleumen, dan is een plaid of een kruik eerlijk gezegd zuiniger. Ik schreef eerder over de fleeceplaid van de Zeeman, en voor een koud bed werkt een elektrische onderdeken beter dan een kachel in de slaapkamer.
Het geluid
Een ventilatorkachel heeft een ventilator, en die hoor je. Bij het kleine kastje is dat een constant geruis dat sterker wordt op de hoogste stand. Voor een badkamer of een werkkamer waar je even zit te typen stoort dat weinig. Om bij te slapen of naast de televisie zou ik hem niet willen. Wie gevoelig is voor geluid, kijkt beter naar de torenmodellen, die de fabrikant uitdrukkelijk als stiller verkoopt.
Veilig gebruiken
Een kachel van 2000 watt is een grote stroomverbruiker, en daar horen een paar vaste regels bij. De brandweer zet ze op een rij in haar tips voor een veilige winter. Dit neem ik eruit mee, en zo doe ik het zelf ook.
- Steek de stekker rechtstreeks in het stopcontact, nooit in een verlengsnoer, kabelhaspel of stekkerdoos.
- Houd ruimte rond de kachel vrij en zet hem niet bij gordijnen, een bank of een stapel kranten.
- Hang er nooit was of een handdoek overheen om te drogen.
- Zet hem uit als je de kamer uitgaat of gaat slapen.
- Zet hem op een vlakke, stevige ondergrond en niet op het hoogpolige kleed.
De omvalbeveiliging en de oververhittingsbeveiliging zijn prettig, zeker met kinderen of een hond in huis. Ze vervangen alleen niet het gewone verstand.
Voor wie is hij de moeite waard?
Voor een kamer die je maar kort gebruikt, vind ik zo’n ventilatorkachel een slimme aankoop. De badkamer op een koude ochtend, de zolderkamer waar je een uurtje strijkt, de logeerkamer vlak voordat er iemand komt slapen. Daar is hij snel, simpel en neemt hij weinig ruimte in.
Voor de hele avond in de woonkamer is hij geen vervanging van de verwarming. Dan betaal je de warmte via het stopcontact, en blijft het toch een beetje tochtig rond je enkels. Begin daar liever bij de kieren, met bijvoorbeeld de tochtstrips van de Action. Die houden de warmte binnen die je al hebt.
